Otomotivde yerli katkı oranı düzenlemesi 1 Temmuz 2026’ya ertelendi

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, otomotiv sektörünü doğrudan ilgilendiren nihai ürün yerli katkı oranı hesaplaması düzenlemesinin yürürlüğünü 1 Temmuz 2026 tarihine erteledi. Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğ değişikliği ile yeni hesaplama sistemine geçiş için sektöre ek süre tanındı.

Yeni düzenleme, özellikle yerli malı belgesi süreçleri, ÖTV muafiyetli araç teslimatları ve üretim planlamaları açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.

Yeni sistemin uygulanması Temmuz 2026’ya kaydırıldı

Yapılan değişiklikle, otomotiv sektörü için nihai ürünün yerli katkı oranı hesaplamasında öngörülen yeni yöntem ve hükümler 1 Temmuz 2026’ya kadar uygulanmayacak. Bu tarihe kadar üreticiler, mevcut (eski) hesaplama yöntemleri üzerinden işlem yapmaya devam edecek.

Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğe eklenen geçici maddeyle şu hüküm getirildi:

Otomotiv sektörü için nihai ürünün yerli katkı oranı hesaplamasında 1 Temmuz 2026’ya kadar yeni tebliğ hükümleri uygulanmayacak.

Bu kapsamda:

• Yeni yerli katkı oranı hesaplama sistemi geçici olarak askıya alındı
• Yerli malı belgesi başvurularında eski kurallar geçerli olacak
• Üreticilere uyum için ek süre tanındı

Ertelemenin temel nedeni: Sektörde yaşanan tıkanma

Düzenlemenin ertelenmesinin arkasında sektörün yaşadığı pratik sorunlar bulunuyor. Özellikle:

• Yerli malı belgesi süreçlerinde yaşanan aksaklıklar
• Yerli katkı oranı hesaplamasında kullanılan yeni yönteme uyum zorlukları
• Üretim ve teslimat süreçlerinde oluşan tıkanmalar

gibi nedenlerle uygulamanın ertelendiği ifade ediliyor.

Sektör temsilcileri, yeni kuralların yürürlüğe girmesiyle bazı araçların yerli malı belgesi almakta zorlandığını ve bu durumun satış ve teslimat süreçlerini etkilediğini belirtiyordu.

Engelli araçları ve ÖTV muafiyeti de etkilendi

Erteleme kararı, özellikle ÖTV muafiyetli engelli araç alımlarındaki yerlilik şartı nedeniyle yaşanan sorunları çözmeyi hedefliyor. Yeni hesaplama sistemi nedeniyle bazı araçların yerlilik kriterini sağlayamaması teslimatları geciktirmişti.

Yeni takvime göre:

• Temmuz 2026’ya kadar yerlilik şartı esnetilmiş olacak
• Araç teslimatlarındaki aksamaların önüne geçilmesi hedefleniyor
• Üretici ve tüketici tarafındaki belirsizlikler azaltılacak

Yerli katkı oranı nedir, nasıl hesaplanıyor?

Yerli katkı oranı, bir ürünün yerli malı sayılabilmesi için en az %51 yerli üretim katkısı içermesini gerektiriyor. Hesaplama genel olarak şu formüle dayanıyor:

Yerli katkı oranı = (Nihai ürün maliyeti – ithal girdi maliyeti) / Nihai ürün maliyeti × 100

Yeni tebliğde bu hesaplama yöntemi ve belge süreçleri daha sıkı hale getirilmişti. Ancak sektörün uyum sürecinde zorlanması nedeniyle uygulama geçici olarak ertelendi.

Sektöre “nefes” olarak yorumlandı

Otomotiv üreticileri ve tedarik zinciri için erteleme kararı, üretimin aksamaması ve planlamanın sürdürülebilirliği açısından “sektöre nefes” olarak değerlendiriliyor.

Bu süre zarfında:

• Yerli tedarik zincirinin güçlendirilmesi
• Hesaplama ve belgelendirme altyapısının uyumlaştırılması
• Üreticilerin yeni sisteme hazırlanması

bekleniyor.

Yeni takvim: Kritik tarih 1 Temmuz 2026

Mevcut düzenlemeye göre:

• Eski yerli katkı oranı hesaplama sistemi → 1 Temmuz 2026’ya kadar geçerli
• Yeni sistem ve sıkı hükümler → 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe girecek

Bu tarihe kadar yapılacak hazırlıklar, Türkiye otomotiv sanayisinin yerli üretim hedefleri ve rekabet gücü açısından belirleyici olacak.